Acemilik döneminin etkileri yalnızca askerlik süresiyle sınırlı kalmayabilir.
Bazı insanlar geriye dönüp baktığında bu dönemin iletişim biçimlerini, kişisel konfor beklentilerini ve zor koşullara yaklaşımını değiştirdiğini fark edebiliyor.
Paylaşılan deneyimde de lise dönemindeki hâl ile bugünkü hâl karşılaştırıldığında iki değişiklik özellikle öne çıkıyor:
daha sosyal ve iletişimi daha güçlü hissetmek,
konfor ve düzen konusundaki hassasiyetlerin azalması.
Bu değişimin tek nedeni olarak askerliği göstermek mümkün değil. Ancak deneyimde özellikle acemilik döneminin önemli bir katkısı olduğu düşünülüyor.
Acemilik Neden Sosyal Açıdan Farklı Bir Ortamdır?
Acemilikte kişinin sosyal çevresini kendi isteğine göre seçmesi oldukça sınırlı olabilir.
Koğuşta, eğitimde, içtimada, yemek sırasında veya ortak görevlerde sürekli başka insanlarla birlikte hareket edilir.
Normal hayatta birbirleriyle tanışmayabilecek kişiler;
aynı koğuşu paylaşabilir,
birlikte görev yapabilir,
saatlerce bekleyebilir,
ortak sorunları çözmeye çalışabilir,
günün büyük bölümünü yan yana geçirebilir.
Bu yoğun temas, iletişim kurmaktan kaçınmayı daha zor hâle getirebilir.
Kişi ister istemez farklı karakterlerle konuşmayı, birlikte hareket etmeyi ve karşısındakinin davranış biçimine uyum sağlamayı deneyimler.
Sürekli İnsanlarla Birlikte Olmak İletişimi Geliştirebilir mi?
Bazı kişiler açısından geliştirebilir.
Daha önce sosyal ortamlarda geri planda kalan biri, askerlikte günlük ihtiyaçlarını karşılayabilmek için bile çevresindeki insanlarla iletişim kurmak durumunda kalabilir.
Bir şey sormak, görev paylaşmak, sıra beklemek, ortak alanı düzenlemek veya bir problemi çözmek bile sürekli iletişim gerektirebilir.
Bu tekrar zamanla kişiye;
sohbet başlatma,
farklı insanlarla ortak nokta bulma,
grup içinde kendini ifade etme,
anlaşmazlıklarda daha esnek davranma
konusunda deneyim kazandırabilir.
Ancak bu, acemilik yapan herkesin otomatik olarak daha sosyal olacağı anlamına gelmez.
Normal Hayatta Seçilmeyecek Koşullarda Yaşamak Neyi Değiştirir?
Deneyimin en önemli noktalarından biri burada ortaya çıkıyor.
Sivil hayatta kişi çoğu zaman rahatsız olduğu bir ortamdan uzaklaşabilir veya kendi yaşam koşullarını değiştirebilir.
Acemilikte ise bu seçenekler çok daha sınırlıdır.
Paylaşılan deneyimde yaklaşık 30 gün boyunca, kişinin normal hayatında gönüllü olarak tercih etmeyeceği koşulların içerisinde kalması gerektiği anlatılıyor.
Bu durum;
kalabalığa,
sınırlı kişisel alana,
ortak yaşam düzenine,
farklı temizlik alışkanlıklarına,
beklemeye,
tekrarlayan günlük rutine
uyum sağlamayı gerektirebilir.
Bir noktadan sonra kişi ortamı tamamen değiştiremeyeceğini kabul edip kendi yaklaşımını değiştirmeye başlayabilir.
Konfor Konusundaki Hassasiyetler Neden Azalabilir?
Normal hayatta küçük bir rahatsızlık önemli görünebilir.
Ancak acemilikte birçok değişken kişinin kontrolünün dışında olduğunda, hangi konuların gerçekten önemli olduğu konusunda bakış açısı değişebilir.
Örneğin;
ortamın tam istediğiniz düzen içinde olmaması,
kişisel alanın sınırlı olması,
istediğiniz zaman yalnız kalamamak,
günlük programı kendiniz belirleyememek
başlangıçta oldukça rahatsız edici gelebilir.
Bu koşulların içinde belirli bir süre yaşadıktan sonra ise kişi bazı konularda daha esnek olduğunu fark edebilir.
Paylaşılan deneyimde de acemilik sonrasında konfor ve düzenle ilgili bazı hassasiyetlerin eskisi kadar güçlü olmadığı düşünülüyor.
Zor Koşullara Dayanıklılık Sonradan Fark Edilebilir mi?
Bazen değişimin kendisi askerlik sırasında değil, sonrasında fark edilir.
Normal hayata dönüldüğünde daha önce rahatsız edici görünen bazı durumlar:
“Bunun daha zorunu yaşadım.”
düşüncesiyle daha yönetilebilir hissedilebilir.
Bu durum kişinin her türlü rahatsızlığı kabul etmesi gerektiği anlamına gelmez.
Daha çok, kişinin beklenenden daha fazla uyum sağlayabildiğini kendi deneyimi üzerinden görmesi olarak değerlendirilebilir.
Acemilik burada bir tür referans noktası hâline gelebilir.
Zorluk Yaşamak Her Zaman Olumlu Sonuç Verir mi?
Hayır.
Zor bir deneyimin herkeste aynı sonucu doğuracağını söylemek doğru olmaz.
Aynı acemilik ortamı bir kişi için;
özgüven,
sosyal gelişim,
dayanıklılık
sağlarken başka biri için yalnızca yorucu bir dönem olarak kalabilir.
Kişinin karakteri, önceki yaşam deneyimleri, çevresindeki insanlar ve yaşadığı koşullar sonucu doğrudan etkileyebilir.
Dolayısıyla burada önemli olan “askerlik herkesi geliştirir” gibi genel bir sonuç çıkarmamak.
Paylaşılan deneyimde olumlu dönüşüm hissedilmiş olması, kişisel değerlendirmedir.
İnsan Gönüllü Olarak Seçmeyeceği Bir Deneyimden Neden Memnun Olabilir?
İlk bakışta çelişkili görünebilir.
Bir insan zorlandığı, konforunun azaldığı ve kendi isteğiyle seçmeyeceği bir ortamda bulunmaktan sonradan memnun olabilir.
Çünkü memnuniyet her zaman o günlerin kolay veya keyifli olmasından kaynaklanmaz.
Bazen değerli olan şey, o koşullardan çıktıktan sonra kişinin kendisinde gördüğü değişimdir.
Paylaşılan deneyimde de düşünce tam olarak buna dayanıyor:
Normal hayatta gönüllü olarak girilmeyecek koşulların içinde yaklaşık bir ay geçirmek zor olmuş; fakat bugün geriye bakıldığında bu deneyimin yaşanmış olmasından memnuniyet duyuluyor.
Acemilik Sonrasında Kendinizde Neleri Fark Edebilirsiniz?
Bu tür bir deneyimden sonra değişiklikler çok farklı alanlarda ortaya çıkabilir.
Bazı kişiler;
insanlarla daha kolay iletişim kurduğunu,
kalabalık ortamlarda daha rahat olduğunu,
küçük rahatsızlıklara daha az takıldığını,
konfor beklentisinin değiştiğini,
kontrol edemediği koşullarda daha sakin kaldığını
fark edebilir.
Bazıları ise önemli bir değişiklik hissetmeyebilir.
Bu nedenle acemiliğin etkisini değerlendirmenin en anlamlı yollarından biri, askerlik öncesindeki hâlinizle sonrasındaki hâlinizi karşılaştırmak olabilir.
Kısaca
Acemilik zorlayıcı bir dönem olabilir.
Ancak bazı kişiler açısından bu zorluklar yalnızca katlanılması gereken koşullar olarak kalmıyor; sonradan kişisel gelişimin bir parçası olarak da değerlendirilebiliyor.
Paylaşılan deneyimde özellikle iki değişiklik öne çıkıyor:
sosyal iletişim konusunda daha rahat hâle gelmek,
konfor ve düzenle ilgili bazı hassasiyetlerin azalması.
Yaklaşık 30 gün boyunca normal hayatta gönüllü olarak seçilmeyecek koşullarda yaşamak kolay değil.
Fakat bazen asıl kazanım da burada ortaya çıkıyor: kişinin sandığından daha fazla uyum sağlayabildiğini görmesi.